Neusobstructie tijdens de vlucht: barotrauma, risicogroepen en preventie

Commerciële vliegtuigen kruisen op een hoogte van 10.000 tot 12.000 meter, maar de cabinedruk wordt gehandhaafd op het atmosferische equivalent van ongeveer 1.800 tot 2.400 meter. Tijdens het klimmen en dalen verschuift die druk snel; tijdens het afdalen stijgt de externe druk en de cabine volgt deze, waardoor een relatief vacuüm ontstaat in de oor- en sinusholten.

Bij een gezond persoon gaat de buis van Eustachius open als hij slikt of geeuwt, waardoor de druk in het middenoor wordt gecompenseerd. De neusbijholten ventileren via de ostia. Beide mechanismen zijn afhankelijk van een goed functionerend neusslijmvlies. Een verstopte neus gedraagt ​​zich als een afgesloten druksysteem.

Wanneer het drukverschil ongeveer 60 mmHg overschrijdt, trekt het trommelvlies zich terug en kunnen de haarvaten scheuren – dit is middenoorbarotrauma. Als de frontale of maxillaire sinus niet kan egaliseren, ontstaat er sinusbarotrauma, met ernstige aangezichtspijn, druksensatie en soms epistaxis. Gerelateerde dienst: onze algemene KNO-diensten.

Acute virale infectie van de bovenste luchtwegen (verkoudheid) is de meest voorkomende risicofactor. Bij oedemateus slijmvlies en verhoogde secretie worden de buis van Eustachius en de sinusostia smal. Vliegen met een milde verkoudheid is een persoonlijke oproep, maar vliegen met acute otitis of acute sinusitis moet worden uitgesteld.

Patiënten met een septumdeviatie hebben een eenzijdige obstructie die de drukcompensatie verstoort, vooral tijdens het afdalen; ze melden vaak eenzijdige oorpijn of hoofdpijn. Patiënten met allergische rhinitis worden geconfronteerd met hetzelfde slijmvliesoedeem, vooral tijdens reisseizoenen met veel pollen.

Chronische sinusitis en neuspoliepen vernauwen de ostia en brengen een bepalend risico met zich mee voor sinusbarotrauma. Kinderen zijn gevoeliger vanwege hun kortere, meer horizontale anatomie van de buis van Eustachius. Baby's en peuters hebben specifieke maatregelen nodig. Eerdere ooroperaties (tympanoplastiek, beademingsbuizen) vereisen een individuele beoordeling.

Bekende allergische rhinitis of chronische neusobstructie: start 3-5 dagen vóór de vlucht met een intranasaal corticosteroïde (mometason, fluticason). Dit vermindert mucosaal oedeem en opent de ostia. Op de vluchtdag kan een antihistaminicum (cetirizine, loratadine) worden ingenomen.

Dertig minuten vóór het opstijgen zorgt één verstuiving oxymetazoline in elk neusgat voor vasoconstrictie, krimpt het slijmvlies en verbetert de luchtstroom en de ventilatie van de sinussen. Gebruik niet meer dan 3 opeenvolgende dagen; rhinitis medicamentosa is een reëel risico.

Drink tijdens de vlucht water, vermijd alcohol en overtollige cafeïne. Een warme drank of thee (zachte stoom) kan helpen. Verhoog het slikken met kauwgom of drink water om het openen van de buis van Eustachius te bevorderen. Slaap kun je beter in de kruisfase doen, en niet vlak voor de afdaling; je slikt minder als je slaapt.

Valsalva-manoeuvre: knijp de neus dicht, sluit de mond en adem zachtjes uit. De buis van Eustachius gaat open en de druk in het middenoor wordt gelijk. Vermijd een krachtige Valsalva – een ronde raambreuk is een theoretische complicatie. Zachte, gecontroleerde toepassing is correct.

Toynbee-manoeuvre: slikken met de neus dichtgeknepen. Een natuurlijker alternatief met lagere druk dat regelmatig kan worden herhaald. Frenzel-manoeuvre: de achterkant van de tong tegen het zachte gehemelte drukken met de stemspleet gesloten – gebruikelijk bij duikers.

Deze manoeuvres moeten vroeg in de afdaling regelmatig worden herhaald, 20-30 minuten voordat de landingsbaan in zicht komt, en niet wachten tot er pijn optreedt. Voor baby's is een fopspeen, fles of borstvoeding de meest effectieve praktijk; de zuigreflex opent de buis van Eustachius. Voor de gerelateerde klinische referentie, zie septumafwijkingspagina.

Een patiënt met acute otitis media moet vliegen vermijden gedurende ten minste 1-2 weken of totdat een controle na de behandeling de oplossing bevestigt. Aanhoudende middenooreffusie is nog steeds een aanzienlijk risico; trommelvliesperforatie is mogelijk. Wacht tot uw arts een fit-to-fly-notitie heeft ondertekend.

Acute bacteriële sinusitis: vlieg 7-10 dagen na antibiotica, zodra de symptomen volledig zijn verdwenen. Vliegen binnen dat venster kan een acuut sinusbarotrauma veroorzaken; het frontale sinusbarotrauma is onverwacht ernstig.

Het tijdstip van de vlucht na een recente middenoor- of sinusoperatie moet met uw chirurg worden besproken. Typische wachttijden: 2 weken na septoplastiek, 2-3 weken na sinusoperatie, 6-8 weken na tympanoplastiek. Na een neusoperatie, vooral als er een spalk op zijn plaats zit en het bloedingsrisico blijft bestaan, wordt vliegen afgeraden.

Baby's reizen het beste in de actieve waarschuwingsfase. Tijdens het klimmen en dalen is een speen, fles of borstvoeding de beste Eustachius-opener. Het wakker maken van een slapend kind tijdens het afdalen is misschien niet ideaal; als ze beginnen te huilen, duidt dat op ongemak en het aanbieden van vocht helpt meestal.

Decongestivumsprays worden niet aanbevolen onder de leeftijd van 6 jaar. Voor het gebruik van antihistaminica die geschikt zijn voor de leeftijd, dient u toestemming te vragen aan uw kinderarts of KNO-arts. Kinderen met adenoïdehypertrofie hebben baat bij een onderzoek vóór de vlucht; chronische obstructie is vaak het onderliggende probleem.

Tijdens de zwangerschap verhogen hormonale oorzaken het neusslijmvliesoedeem - "zwangerschapsrinitis" komt vaak voor. In het eerste trimester kan een korte, lage dosis oxymetazoline worden gebruikt; in het tweede en derde trimester beperkt u dit strikt tot 3 dagen. Van de antihistaminica wordt loratadine over het algemeen als veilig beschouwd tijdens de zwangerschap.

Mild middenoorbarotrauma (eenvoudige oorpijn, voorbijgaand gehoorverlies) verdwijnt gewoonlijk binnen 1-3 dagen vanzelf. Een neusdecongestivum en een oraal analgeticum zijn doorgaans voldoende. Het trommelvlies is hyperemisch maar intact. Vermijd zwemmen of duiken tijdens deze periode.

Sinusbarotrauma presenteert zich als ernstige gezichtspijn, druk en soms epistaxis. Een KNO-beoordeling is nodig. Nasendoscopie en, indien geïndiceerd, een CT van de neusbijholte zijn gepland. Behandeling: neusdecongestivum, intranasale steroïden, orale analgesie en antibiotica als er een gelijktijdige infectie aanwezig is.

Bij otoscopie wordt een trommelvliesperforatie vastgesteld. Ongeveer 80% sluit spontaan binnen 4-6 weken. Gedurende deze periode: geen water in het oor, geen dikke druppels, niet vliegen. Perforaties die na 3 maanden niet genezen zijn, komen in aanmerking voor tympanoplastiek. We delen patiëntervaringen over onze Istanbul KNO-diensten.